Μια βυζαντινή πόλη με κλειστή την βιβλιοθήκη βυζαντινής ιστορίας

Κάτι το οποίο μόνο στην Ελλάδα, και ειδικά τη Θεσσαλονίκη, θα μπορούσε να συμβεί, για το οποίο μάθαμε μέσα από το διαδίκτυο: Το σπουδαστήριο της βυζαντινής και μεσαιωνικής ιστορίας του Α.Π.Θ. ανακοίνωσε ότι λόγω έλλειψης προσωπικού θα παραμείνει επ’ αόριστον κλειστό. Η Θεσσαλονίκη, ας το υπενθυμίσουμε, είναι μια πόλη η οποία έχει δεκαπέντε μνημεία ανακηρυγμένα…

«Θεσσαλονίκη: Γιατί υπάρχει σήμερα μεγαλύτερο ενδιαφέρον για το Βυζάντιο;»

Άρθρο της Λ. Βασβάνη, το οποίο δημοσιεύθηκε στον Τύπο Θεσσαλονίκης (typosthes.gr 6/7/19) και με το οποίο γίνονται προφανή τα πλεονεκτήματα που μπορεί να αποκτήσει η Θεσσαλονίκη μέσα από την προβολή και μελέτη της βυζαντινής κληρονομιάς: «Ολοένα και μεγαλύτερο ενδιαφέρον υπάρχει σήμερα για το Βυζάντιο, την ιστορία του και τα όσα σχετίζονται με την Βυζαντινή Αυτοκρατορία.…

Μικρές πολιτισμικές παρατηρήσεις για τα Χριστούγεννα

Παρακάτω, βλέπουμε δύο δυτικούς πίνακες με θέμα την προσκύνηση των Μάγων (1384 και 1423, αντίστοιχα): Altichiero, adorazione dei magi (1384) Gentile da Fabriano, Adorazione dei Magi (1423) Αμέσως μετά, μια τοιχογραφία με την ίδια θεματολογία στον Άγιο Νικόλαο Ορφανό της Θεσσαλονίκης (περίπου 1320):   Τον 14ο αι., οι δυτικές εικόνες των Χριστουγέννων ενδιαφέρονται να απεικονίσουν…

Οι σεισμοί στην Θεσσαλονίκη: 620-1900

Την Τρίτη (20/6) πέρασαν 39 χρόνια από τον καταστροφικό σεισμό που έπληξε τη Θεσσαλονίκη. Η ανάμνηση του σεισμού, που προκάλεσε το θάνατο 49 ανθρώπων και την καταστροφή πολλών κτηρίων, είναι ακόμα ζωντανή στους Θεσσαλονικείς. Η Θεσσαλονίκη, βέβαια, ως τμήμα του ελλαδικού χώρου έχει υποφέρει από σεισμούς και παλιότερα. Στη Βυζαντινή περίοδο κατά μέσο όρο γίνονταν…

Βυζαντινὴ Θεσσαλονίκη: ἡ Ἁγία Αἰκατερίνη

Κάπως ἀπόμερα ἀπὸ τὸ κέντρο τῆς Θεσσαλονίκης, βρίσκεται ὁ βυζαντινὸς ναὸς τῆς Ἁγίας Αἰκατερίνης, στὰ ΒΔ, στὴν Ἀνω Πόλη. Οἱ ἱστορικὲς πληροφορίες γιὰ τὴν ἐκκλησία (π.χ. κτήτορας, ποὺ εἶναι ἄγνωστος) εἶναι ἐλάχιστες. Φαίνεται ὅτι χτίστηκε στὴν παλαιολόγεια ἐποχή (τέλη 13ου-ἀρχὲς 14ου αἰ.). Ἔρευνες μὲ βάση την δενδροχρονολόγηση τῆς στέγης ὁδηγοῦν νὰ τοποθετηθεῖ ἡ ἀνέγερση πρὶν…

«Διασώζοντας» την ιστορική μας μνήμη

Τὰ θαλάσσια τείχη τῆς Θεσσαλονίκης ἀναφέρονται ἀρκετὲς φορὲς στὶς βυζαντινὲς πηγές («Θαύματα Ἁγίου Δημητρίου», Εὐστάθιος, Καμινιάτης κ.ἄ.) γιατὶ ἀπὸ τὴ θάλασσα ἔγιναν οἱ κύριες ἐπιθέσεις Ἀβαροσλάβων (7ος αἰ.), Σαρακηνῶν (904) καὶ Νορμανδῶν (1185) κατὰ τῆς πόλης. Ὑπάρχουν σχετικὰ λεπτομερεῖς περιγραφὲς τῶν θαλάσσιων τειχῶν καὶ ἐνδιαφέρουσες περιγραφὲς τῶν συγκρούσεων σὲ αὐτά. Πρόκειται, δηλαδή, γιὰ μιὰ ἱστορικὰ…

Πάολο Οντορίκο: «Σώστε τα αρχαία του Μετρό»

Ως Μένουμε Θεσσαλονίκη, έχουμε αναφερθεί πολλάκις στο ζήτημα του Μετρό, στα αρχαία, καθώς και στην μεγάλη σημασία που έχει για την πόλη μας η βυζαντινή της παράδοση. Αναδημοσιεύουμε εδώ την εξαιρετική παρέμβαση που είχε κάνει ο Πάολο Οντορίκο, διευθυντής του Κέντρου Βυζαντινών και νεοελληνικών σπουδών της Ecole des Hautes Etudes en Sciences Sociales του Παρισιού…