Πώς οι μεγάλες πετρελαϊκές εταιρείες παραπλάνησαν το κοινό ώστε να νομίσει ότι το πλαστικό θα ανακυκλώνεται

της Laura Sullivan («How Big Oil Misled The Public Into Believing Plastic Would Be Recycled»).

Αναδημοσίευση από npr.org (11-9-2020).

«Η Laura Leebrick, μάνατζερ της Rogue Disposal & Recycling στο νότιο Όρεγκον, στέκεται στην άκρη της χωματερής και παρακολουθεί μια στοίβα από πλαστικά σκουπίδια να βγαίνει από ένα ημιρυμουλκούμενο όχημα: κοντέινερ, σακούλες, συσκευασίες, δοχεία με φράουλες, κυπελάκια με γιαούρτι.

Τίποτε από αυτά τα πλαστικά δεν θα μεταβληθεί σε νέα πλαστικά προϊόντα. Όλα τους θα θαφτούν.

«Για μένα, που ένιωθα ότι είναι σαν προδοσία της εμπιστοσύνης του κοινού», είπε, «έλεγα ψέματα στους ανθρώπους άθελά μου».

Η Rogue, όπως οι περισσότερες εταιρείες ανακύκλωσης, έστελνε πλαστικά σκουπίδια στην Κίνα, αλλά όταν σταμάτησε να δέχεται δυο χρόνια πριν, η Leebrick όργωσε τις Η.Π.Α. για αγοραστές. Μπόρεσε να βρει μόνο μερικούς που ήθελαν δοχεία άσπρου γάλακτος. Στέλνει μπουκάλια σόδας στην πολιτεία.

Εργάτες σε χωματερή θάβουν όλα τα πλαστικά εκτός από μπουκάλια σόδας και δοχεία γάλακτος στη Rogue Disposal & Recycling στο νότιο Όρεγκον.
Laura Sullivan/NPR

Αλλά όταν η Leebrick προσπάθησε να πει στους ανθρώπους την αλήθεια για το θάψιμο των υπολοίπων πλαστικών, αυτοί δεν ήθελαν να την ακούσουν.

«Θυμάμαι την πρώτη συνάντηση όπου είπα σε ένα δημοτικό σύμβουλο ότι η ανακύκλωση του ίδιου υλικού κόστιζε περισσότερο από το θάψιμό του ως σκουπιδιών», λέει, «και ήταν σαν να έλεγα κάτι αιρετικό: Ψεύδεσαι. Αυτό είναι χρυσός. Διαθέτουμε χρόνο για να το καθαρίσουμε, να βγάλουμε τις ετικέτες, να το διαχωρίσουμε και να το βάλουμε εκεί. Είναι χρυσός. Είναι πολύτιμο».

Ωστόσο, δεν είναι πολύτιμο, και ποτέ δεν ήταν. Ακόμη περισσότερο, οι παραγωγοί πλαστικού –οι μεγαλύτερες εταιρείες πετρελαίου και αερίου στην Αμερική– το γνώριζαν απ’ την αρχή, ακόμη κι όταν ξόδευαν εκατομμύρια δολλάρια για να λεν το αντίθετο στο αμερικανικό κοινό.

Το NPR και το PBS Frontline επί μήνες σκάλιζαν τα αρχεία των εταιρειών και έπαιρναν συνεντεύξεις από τα υψηλόβαθμα στελέχη τους. Βρήκαμε ότι η βιομηχανία είχε πείσει το κοινό για μια ιδέα για την οποία ήξερε ότι δεν δούλευε –ότι η πλειονότητα των πλαστικών μπορούσε, και αυτό γινόταν, να ανακυκλωθεί–, ενώ έβγαζε εκατομμύρια δολλάρια πουλώντας επιπλέον πλαστικό.

Ανακαλύψαμε πως η επίγνωση της βιομηχανίας ότι η ανακύκλωση δεν θα κρατούσε το πλαστικό εκτός χωματερής και του περιβάλλοντος, ανάγεται χρονικά στις πρωιμότερες εποχές του προγράμματος. «Υπάρχει σοβαρή αμφιβολία ότι [η ανακύκλωση πλαστικού] μπορεί να είναι βιώσιμη σε οικονομική βάση», ένας ειδήμων της βιομηχανίας είχε πει σε ομιλία του το 1974.

Ωστόσο, η βιομηχανία διέθεσε εκατομμύρια για να πει στους ανθρώπους να ανακυκλώνουν, επειδή, όπως ένα πρώην υψηλόβαθμό βιομηχανικό στέλεχος είπε  στο NPR, το να «πουλάς ανακύκλωση» σήμαινε την πώληση πλαστικού, ακόμη κι αν δεν ήταν αλήθεια.

«Εάν το κοινό νομίζει ότι η ανακύκλωση λειτουργεί, τότε δεν θα νοιαστούν τόσο πολύ για το περιβάλλον», είπε στο NPR ο Larry Thomas, πρώην πρόεδρος του Συνδέσμου των Βιομηχανιών Πλαστικού [Society of the Plastics Industry], γνωστού σήμερα ως Ένωσης Βιομηχανιών Πλαστικού [Plastics Industry Association], μιας από τις πιο ισχυρές εμπορικές ομάδες στην Ουάσινγκτων.

Σε απάντηση, ο εκπρόσωπος των βιομηχανιών, Steve Russell, μέχρι πρότινος ο αντιπρόεδρος για τα πλαστικά στον εμπορικό όμιλο με το όνομα Αμερικανικό Συμβούλιο Χημείας [American Chemistry Council], είπε ότι οι βιομηχανίες ποτέ δεν παραπλάνησαν σκόπιμα το κοινό σχετικά με την ανακύκλωση, και ότι δεσμεύεται να διαβεβαιώσει ότι όλο το πλαστικό υφίσταται ανακύκλωση.

«Η απόδειξη είναι το σημαντικό ποσό της επένδυσης που γίνεται αυτή τη στιγμή», είπε ο Russell. «Κατανοώ τον σκεπτικισμό, γιατί δεν είχε συμβεί στο παρελθόν, αλλά νομίζω ότι η πίεση, οι δημόσιες δεσμεύσεις και, το πιο σημαντικό, η διαθεσιμότητα της τεχνολογίας θα μας δώσουν ένα διαφορετικό αποτέλεσμα».

Ιδού το βασικό πρόβλημα: Όλα τα χρησιμοποιημένα πλαστικά μπορούν να μετατραπούν σε νέα πράγματα, αλλά η επιλογή τους, η διαλογή τους, και το λειώσιμό τους κοστίζουν. Επίσης, το πλαστικό υποβαθμίζεται κάθε φορά που επαναχρησιμοποιείται, πράγμα που σημαίνει ότι δεν μπορεί να ξαναχρησιμοποιηθεί περισσότερο από μία ή δύο φορές.

Από την άλλη, το νέο πλαστικό είναι φθηνό. Παράγεται από πετρέλαιο και αέριο, και είναι σχεδόν πάντα λιγότερο ακριβό και καλύτερης ποιότητας.

Όλα αυτά τα προβλήματα υφίστανται εδώ και δεκαετίες, ανεξάρτητα από τι είδους νέα τεχνολογία ανακύκλωσης ή ακριβός μηχανικός εξοπλισμός έχει αναπτυχθεί. Σ’ όλο το διάστημα αυτό, λιγότερο από 10% του πλαστικού έχει ανακυκλωθεί. Ωστόσο, το κοινό γνωρίζει λίγες από τις δυσκολίες αυτές.

Ίσως αυτό οφείλεται στο ότι δεν τους πληροφόρησαν.

Από τη δεκαετία του 1990, το κοινό είδε έναν αυξανόμενο αριθμό διαφημιστικών και μηνυμάτων υπέρ της ανακύκλωσης.

«Το μπουκάλι μπορεί να φαίνεται άδειο, αλλά δεν είναι τίποτε άλλο παρά σκουπίδια», λέει μια διαφήμιση του 1990, δείχνοντας ένα πλαστικό μπουκάλι να αναπηδά από ένα απορριμματοφόρο. «Είναι γεμάτο από δυνατότητες. Έχουμε πρωτοπορήσει με το μεγαλύτερο και πιο περιεκτικό πανεθνικά πρόγραμμα ανακύκλωσης πλαστικών, για να βοηθήσουμε ώστε το πλαστικό να αποκτήσει πολύτιμες χρήσεις και ρόλους».

Αυτά τα διαφημιστικά εμπεριείχαν ένα ευδιάκριτο μήνυμα: Το πλαστικό είναι ιδιαίτερο πράγμα, και ο καταναλωτής πρέπει να το ανακυκλώνει.

Μπορεί να ακουγόταν ως ένα οικολογικό μήνυμα, αλλά οι διαφημίσεις πληρώνονταν από τη βιομηχανία πλαστικού, που συνίσταται από εταιρείες όπως η Exxon, Chevron, Dow, DuPont, και τα λόμπυ τους καθώς και τους  εμπορικούς οργανισμούς τους στην Ουάσινγκτων.

Οι βιομηχανίες διέθεσαν δεκάδες εκατομμύρια δολλάρια σε αυτές τις διαφημίσεις, και τις προέβαλαν για χρόνια, προωθώντας τα οφέλη από ένα προϊόν που, στο μεγαλύτερο τμήμα του, θαβόταν, καιγόταν, ή, σε κάποιες περιπτώσεις, κατέληγε στη θάλασσα.

Τα αρχεία δείχνουν ότι τα στελέχη των βιομηχανιών γνώριζαν για την πραγματικότητα αυτήν σχετικά με την ανακύκλωση ήδη από τη δεκαετία του 1970.

Πολλά από τα παλαιά αρχεία των βιομηχανιών φυλάσσονται σε βιβλιοθήκες, όπως στην αρχική έδρα  της DuPont, στο Ντέλαγουεαρ. Άλλα βρίσκονται σε πανεπιστήμια, όπου οι πρώην επικεφαλής των βιομηχανιών τα απέστειλαν.

Στο Syracuse University, υπάρχουν κιβώτια με αρχεία ενός πρώην σύμβουλου εταιρείας. Μέσα σε ένα από αυτά είναι μια αναφορά από τον Απρίλιο του 1973 γραμμένη από επιστήμονες με την αποστολή να προβλέψουν πιθανά ζητήματα, προς τα υψηλόβαθμα βιομηχανικά στελέχη.

Η ανακύκλωση πλαστικών, ειπώθηκε στα στελέχη, ήταν απίθανο να πραγματοποιηθεί σε ευρεία κλίμακα.

«Δεν υπάρχει ανάκτηση για απαρχαιωμένα προϊόντα», λέγεται.

Λέει εμφατικά: Το πλαστικό υποβαθμίζεται με κάθε ανακύκλωση.

«Η υποβάθμιση ιδιοτήτων της ρητίνης συμβαίνει κατά την αρχική κατασκευή, με την γήρανση, και σε κάθε διαδικασία ανάκτησης», έλεγε η αναφορά στα στελέχη.

Η ανακύκλωση πλαστικού είναι «κοστοβόρα», λέει, και η διαλογή του, καταλήγει η αναφορά, είναι «ανέφικτη».

Υπάρχουν και περισσότερα έγγραφα, που απηχούν δεκαετίες τέτοιας γνώσης, συμπεριλαμβανομένης μιας ανάλυσης από ένα υψηλόβαθμο στέλεχος σε μια από τις ισχυρότερες εμπορικές ενώσεις της βιομηχανίας. «Το κόστος του διαχωρισμού είναι υψηλό», λέει στους συναδέλφους του, προτού σημειώσει ότι το κόστος για τη χρήση πετρελαίου προκειμένου να φτιαχτεί πλαστικό είναι τόσο χαμηλό ώστε κόστος για την ανακύκλωση πλαστικού «δεν μπορεί ακόμη να δικαιολογηθεί οικονομικά».

Ο Larry Thomas, ο πρώην πρόεδρος του Συνδέσμου των Βιομηχανιών Πλαστικού, δούλεψε μαζί με υψηλόβαθμα στελέχη εταιρειών πετρελαίου και πλαστικού.

Έχει πλέον συνταξιοδοτηθεί, και στην ακτή της Φλόριντα όπου αρέσκεται να ποδηλατεί, νοιώθει αμφιλεγόμενα για το διάστημα που δούλεψε για τις εταιρείες πλαστικού.

«Έκανα ό,τι μου είπε η βιομηχανία, αυτό είναι σίγουρο», λέει. «Αλλά οι προσωπικές μου απόψεις δεν συμφωνούσαν πάντα με τις απόψεις που έπρεπε να έχω ως μέρος της δουλειάς μου».

Ο Thomas ανέλαβε εργασία στα τέλη της δεκαετίας του 1980, όταν το πλαστικό βρισκόταν σε κρίση. Υπήρχε πολύ πλαστικό σκουπίδι. Το κοινό άρχιζε να αναστατώνεται.

Garten Services, μια μονάδα ανακύκλωσης στο Όρεγκον, όπου χαρτί και μέταλλο ακόμη έχουν αγοραστές, αλλά το περισσότερο πλαστικό απορρίπτεται. Όλο το πλαστικό πρέπει να περάσει μέσα από μια μονάδα ανακύκλωσης όπως αυτή, αλλά μόνο ένα τμήμα του παραχθέντος πλαστικού στην πράξη ανακυκλώνεται.
Laura Sullivan/NPR

Σε ένα αρχείο του 1989, ο Thomas καλεί στελέχη από τις Exxon, Chevron, Amoco, Dow, DuPont, Procter & Gamble, και άλλες, σε μία ιδιωτική συνάντηση στο Ritz-Carlton, στην Ουάσινγκτων.

«Η εικόνα του πλαστικού χειροτερεύει με ανησυχητικό ρυθμό», έγραψε. «Πλησιάζουμε το σημείο μετά το οποίο δεν υπάρχει επιστροφή».

Είπε τα στελέχη ότι έπρεπε να δράσουν.

Η «βιωσιμότητα της βιομηχανίας και η αποδοτικότητα της εταιρείας σας» είναι σε κίνδυνο.

Ο Thomas τώρα θυμάται.

«Η εντύπωση ήταν ότι η βιομηχανία πλαστικού δέχεται κριτική. Πρέπει να κάνουμε ό,τι χρειάζεται για να την μειώσουμε, γιατί θέλουμε να συνεχίσουμε να παράγουμε πλαστικά προϊόντα», λέει.

Τότε, ο Thomas είχε έναν συνεργάτη ονόματι Lew Freeman. Ήταν αντιπρόεδρος του λόμπυ. Θυμάται πολλές από τις συναντήσεις όπως αυτή στην Ουάσινγκτων.

«Το βασικό ζήτημα επί τάπητος ήταν, Εσείς ως η εμπορική μας ένωση στη βιομηχανία πλαστικού δεν κάνετε αρκετά –πρέπει να γίνουν παραπάνω», λέει ο Freeman. «Θυμάμαι ότι αυτή είναι μια από τις συνομιλίες που μου έχουν κολλήσει στο μυαλό 35 χρόνια αργότερα ή όσο παλιά είναι… και ήταν ότι έπρεπε να το κάνουμε … να διαφημιστούμε ώστε να ξεφύγουμε από αυτό. Αυτή η ιδέα που τέθηκε».

Έτσι άρχισε η καμπάνια, 50 εκατομμυρίων δολλαρίων το χρόνο, της βιομηχανίας πλαστικού, η οποία διαφήμιζε τα οφέλη του πλαστικού,

«Παρουσιάζοντας τις δυνατότητες του πλαστικού!», μια θρυλική διαφήμιση στρίγκλιζε, ενώ έδειχνε παιδιά με κράνη ποδηλάτου και πλαστικές σακούλες να πετάν στον αέρα.

«Αυτή η διαφήμιση προκλήθηκε αρχικά και κυρίως από τη νομοθεσία και άλλες πρωτοβουλίες που εισάγονταν στις νομοθεσίες των πολιτειών και πότε-πότε στο Κονγκρέσο», λέει ο Freeman, «με σκοπό να απαγορευθεί ή μειωθεί η χρήση πλαστικού εξαιτίας της απόδοσής του στο χείμαρρο του σκουπιδιού».

Ταυτόχρονα, η βιομηχανία πλαστικού λάνσαρε έναν αριθμό ευχάριστων σχεδίων, συμβουλεύοντας τον κόσμο να ανακυκλώνει το πλαστικό. Χρηματοδότησε μηχανήματα διαλογής, κέντρα ανακύκλωσης, μη κερδοσκοπικές εταιρείες, ακόμη και ακριβά παγκάκια έξω από παντοπωλεία, τα οποία είχαν φτιαχτεί από πλαστικές σακούλες.

Στην πραγματικότητα, λίγα από αυτά τα σχέδια μετέτρεψαν πολύ πλαστικό σε νέα πράγματα.

Το NPR εντόπισε σχεδόν μια ντουζίνα σχέδια που δημοσίευσε η βιομηχανία πλαστικού από το 1989. Όλα τους ακυρωμένα ή αποτυχημένα έως τα μέσα της δεκαετίας του 1990. Το πολύ προβεβλημένο σχέδιο Dow and Huntsman, για την ανακύκλωση πλαστικού στα εθνικά πάρκα, έγινε πράξη σε 7 από τα 419 πάρκα προτού οι εταιρείες σταματήσουν τη χρηματοδότηση.

Καμία τους δεν κατάφερε να ξεπεράσει τα οικονομικά προβλήματα. Η παραγωγή νέου πλαστικού από το πετρέλαιο είναι φθηνότερη και ευκολότερη από ό,τι από σκουπίδια πλαστικού.

Τόσο ο Freeman όσο και ο Thomas, ο επικεφαλής του λόμπυ, λένε ότι τα στελέχη τα ήξεραν όλα.

«Έγινε αρκετή συζήτηση για το πόσο δύσκολο ήταν να ανακυκλώσεις», θυμάται ο Thomas. «Γνώριζαν ότι η υποδομή δεν υπήρχε για να ανακυκλωθεί πολύ».

Ακόμη κι όσο οι διαφημίσεις προβάλλονταν και τα σχέδια ήταν σε εξέλιξη, οι Thomas και Freeman λεν ότι τα στελέχη της βιομηχανίας ήθελαν να βάλουν την ανακύκλωση πλαστικού στα σπίτια των ανθρώπων και έξω στους δρόμους με μπλε κάδους.

Η βιομηχανία δημιούργησε μια ειδική ομάδα με το όνομα Συμβούλιο για Λύσεις στα Στερεά Απόβλητα [Council for Solid Waste Solutions], και έφερε έναν άνθρωπο από την DuPont, τον Ron Liesemer, να το διευθύνει.

Η δουλειά του Liesemer ήταν τουλάχιστον να κάνει την ανακύκλωση να δουλέψει – γιατί υπήρχε κάποια ελπίδα, είπε, όσο κι αν ήταν απίθανη, ότι ίσως εάν μπορούσε να ξεκινήσει η ανακύκλωση, τότε τα οικονομικά ζητήματά της θα άρχισαν να διευθετούνται κι αυτά.

«Δεν είχα προσωπικό, αλλά είχα διαθέσιμα λεφτά», είπε ο Liesemer. «Εκατομμύρια δολλάρια».

Ο Liesemer επένδυσε τα εκατομμύρια αυτά στη Μινεσότα και άλλα μέρη για να αρχίσει τοπικά προγράμματα ανακύκλωσης πλαστικού.

Όμως τότε ήρθε αντιμέτωπος με το ίδιο πρόβλημα που είχαν εντοπίσει όλα τα έγγραφα της βιομηχανίας. Η ανακύκλωση πλαστικού δεν είχε νόημα, οικονομικά. Υπήρχαν πάρα πολλά διαφορετικά είδη πλαστικού, εκατοντάδες, και δεν μπορούσαν να λειώσουν μαζί. Έπρεπε να διαχωριστούν.

«Ναι, μπορεί να γίνει», λέει ο Liesemer, «αλλά ποιος θα πληρώσει το κόστος γι’ αυτό; Επειδή αφορά τόσες πολλές εφαρμογές, αφορά τόσες πολλές δομές, ώστε απλά δεν είναι πρακτικό να ανακυκλώνεις».

«Προσπαθούσαν να διατηρήσουν τα προϊόντα τους στα ράφια», λέει ο Liesemer. «Σε αυτό επικεντρώνονταν. Δεν σκέφτονταν τι μάθημα πρέπει να πάρουμε για τα επόμενα 20 χρόνια. Όχι. Να λύσουμε το τωρινό πρόβλημα.»

Και ο Thomas, που ηγείτο του εμπορικού ομίλου, λέει ότι όλες αυτές οι προσπάθειες άρχισαν να έχουν ένα αποτέλεσμα: εμπεδωνόταν το μήνυμα ότι το πλαστικό μπορούσε να ανακυκλωθεί.

«Μπορώ να πω μόνο ότι μετά από λίγο, η διάθεση φαινόταν να αλλάζει», λέει. «Δεν ξέρω εάν ήταν επειδή οι άνθρωπο σκέφτηκαν ότι η ανακύκλωση έλυνε το πρόβλημα ή επειδή αγαπούσαν τόσο τα πλαστικά προϊόντα ώστε ήταν πρόθυμοι να παραγνωρίσουν τις αυξανόμενες περιβαλλοντικές ανησυχίες».

Αλλά καθώς η βιομηχανία πλαστικού προωθούσε τις στρατηγικές αυτές στο κοινό για να ξεπεράσει την κρίση, τα στελέχη αθόρυβα λάνσαραν ένα ευρύτερο σχέδιο.

Στις αρχές της δεκαετίας του 1990, σε μια μικρή μονάδα ανακύκλωσης κοντά στο Σαν Ντιέγκο, κάποιος ονόματι Coy Smith ήταν ένας από τους πρώτους που είδε την νέα πρωτοβουλία της βιομηχανίας πλαστικού.

Τότε, ο Smith διηύθυνε μια επιχείρηση ανακύκλωσης. Οι πελάτες του έβλεπαν τις διαφημίσεις και ήθελαν να ανακυκλώσουν πλαστικό. Έτσι, ο Smith επέτρεπε στους ανθρώπους να βάζουν δύο κομμάτια πλαστικού στους κάδους τους. Μπουκάλια σόδας και δοχεία γάλακτος. Έχασε χρήματα σε αυτά, λέει, αλλά το αλουμίνιο, το χαρτί και το ατσάλι από την συνηθισμένη δουλειά του τον βοήθησαν να αντισταθμίσει τα κόστη.

Όμως τότε, μια μέρα, σχεδόν μέσα σε μια βραδιά, οι πελάτες του άρχισαν να βάζουν κάθε είδους πλαστικό στους κάδους τους.

«Οι ενδείξεις στα κοντέινερ άρχισαν να ανεβαίνουν», εξηγεί.

Ο Smith πήγε στις στοίβες των πλαστικών και άρχισε να αναποδογυρίζει τα κοντέινερ. Όλα τους τώρα ήταν σφραγισμένα με ένα τρίγωνο βελών –γνωστό ως το διεθνές σύμβολο της ανακύκλωσης– με έναν αριθμό στο κέντρο. Κατάλαβε αμέσως τι είχε συμβεί.

«Ξαφνικά, ο πελάτης κοιτά αυτό που είναι πάνω στο μπουκάλι σόδας, και κοιτάζουν και σ’ αυτό που είναι πάνω στο κυπελάκι γιαουρτιού, και λένε ‘Και τα δύο έχουν ένα σύμβολο. Μάλλον πρέπει να τα πετάξω μαζί’», λέει.

Αζήτητο πλαστικό στέκεται έξω από την Garten Services, μια μονάδα ανακύκλωσης στο Όρεγκον.
Laura Sullivan/NPR

Οι κάδοι τώρα ήταν γεμάτοι σκουπίδι το οποίο δεν μπορούσε να πουλήσει. Επικοινώνησε με συναδέλφους από άλλες μονάδες ανακύκλωσης σε όλη τη χώρα. Του ανέφεραν το ίδιο πρόβλημα.

Τα αρχεία της βιομηχανίας πλαστικού από την εποχή εκείνη δείχνουν ότι ένα-δυο χρόνια πριν, από το 1989, τα στελέχη εταιρειών πετρελαίου και πλαστικού άρχισαν μια αθόρυβη καμπάνια για να ασκήσουν πίεση σε σχεδόν 40 πολιτείες ώστε να ορίσουν ότι το σύμβολο θα εμφανίζεται σε κάθε πλαστικό –ακόμη κι αν δεν υπήρχε τρόπος να το ανακυκλώσει κανείς με οικονομικό όφελος. Μερικοί οικολόγοι υποστήριξαν το σύμβολο, πιστεύοντας ότι θα βοηθούσε το διαχωρισμό του πλαστικού,

Ο Smith είπε ότι ό,τι έκανε ήταν να εμφανίσει κάθε είδους πλαστικό ως ανακυκλώσιμο.

«Οι καταναλωτές μπερδεύτηκαν», λέει ο Smith. «Υπονόμευσε τελείως την αξιοπιστία μας, υπονόμευσε ό,τι γνωρίζαμε πως ήταν αλήθεια στην κοινότητά μας, όχι την αλήθεια από λόμπυ της Ουάσινγκτων».

Αλλά τα λόμπυ στην Ουάσινγκτων ήξεραν επίσης την αλήθεια της κοινότητας του Smith. Μια αναφορά που δόθηκε σε υψηλόβαθμα στελέχη στον Σύνδεσμο των Βιομηχανιών Πλαστικού το 1993 τους έλεγε για τα προβλήματα.

«Ο κωδικός χρησιμοποιείται με λανθασμένο τρόπο», λέει ευθέως. «Οι εταιρείες τον χρησιμοποιούν ως ένα ‘πράσινο’ εργαλείο μάρκετινγκ».

Ο κωδικός δημιουργεί «μη ρεαλιστικές προσδοκίες» για το πόσο πλαστικό μπορεί στην πράξη να ανακυκλωθεί, τους είπε.

Ο Smith και οι συνάδελφοί του ξεκίνησαν μια πανεθνική διαμαρτυρία, άρχισαν μια ομάδα εργασίας και πολέμησαν την βιομηχανία πλαστικού επί χρόνια για να αποσύρει ή να αλλάξει το πλαστικό. Έχασαν.

«Δεν έχουμε ανθρώπινο δυναμικό για να ανταγωνιστούμε με αυτό», λέει ο Smith. «Απλά, δεν έχουμε. Παρόλο που ήμασταν όλοι αφοσιωμένοι, ήταν κάπως σαν, μπορούμε να συνεχίζουμε διαρκώς μια τέτοια μάχη με αυτή την μαζική βιομηχανία, η οποία ξεκάθαρα δεν έχει τελειωμό λαμβάνοντας υπόψη τι μπορούν να κάνουν και τι προτίθενται να κάνουν για να διατηρήσουν την εικόνα που επιθυμούν να έχουν».

«Είναι καθαρή χειραγώγηση του καταναλωτή», λέει.

Σε απάντηση, τα στελέχη της βιομηχανίας είπαν στο NRP ότι ο κώδικας απλώς είχε το νόημα ότι βοηθούσε τις μονάδες ανακύκλωσης να διαχωρίζουν το πλαστικό, και ότι δεν είχε σκοπό να προκαλέσει σύγχυση.

Χωρίς αμφιβολία, το πλαστικό είχε αποφασιστική σημασία για την επιτυχία της χώρας. Είναι φθηνό και διαρκεί, και είναι ένα χημικό θαύμα.

Επίσης, είναι εξαιρετικά επικερδές. Η βιομηχανία πετρελαίου βγάζει περισσότερα από 400 δισεκατομμύρια δολλάρια κάθε έτος με την παραγωγή πλαστικού, και καθώς η ζήτηση πετρελαίου για αμάξια και οχήματα μειώνεται, η βιομηχανία λέει στους μετόχους της ότι τα μελλοντικά κέρδη θα προέρχονται όλο και περισσότερο από το πλαστικό.

Αν υπάρχει κάποια ένδειξη για το μέλλον αυτό, είναι ένα ολοκαίνουργιο χημικό εργοστάσιο έξω από το Sweeny του Τέξας. Είναι τόσο καινούργιο ώστε ακόμη λάμπει, και εντός της μονάδας το τσιμέντο δεν έχει λεκέδες.

Το εργοστάσιο είναι η 6 δισεκατομμυρίων δολλαρίων επένδυση της Chevron Phillips Chemical στο νέο πλαστικό.

«Διαβλέπουμε ένα πολύ λαμπρό μέλλον για τα προϊόντα μας», λέει ο Jim Becker, ο αντιπρόεδρος βιωσιμότητας της Chevron Phillips, μέσα σε μια πεντακάθαρη νέα αποθήκη δίπλα στο εργοστάσιο.

«Αυτά είναι προϊόντα που χρειάζεται και συνεχίζει να χρειάζεται ο κόσμος», λέει. «Είμαστε πολύ αισιόδοξοι για την μελλοντική ανάπτυξη».

Με αυτήν, ωστόσο, έρχεται ακόμη περισσότερο πλαστικό σκουπίδι. Αλλά ο Becker λέει ότι η Chevron Phillips έχει ένα σχέδιο: Θα ανακυκλώσει το 100% του πλαστικού που παράγει έως το 2040.

Ο Becker φαίνεται ειλικρινής. Αφηγείται μια ιστορία, όπου έκανε διακοπές με τη σύζυγό του και αναστατώθηκε από τα πλαστικά σκουπίδια που αντίκρισαν. Όταν ερωτήθηκε πώς η Chevron Phillips θα ανακυκλώσει το 100% του πλαστικού το οποίο παράγει, δεν είναι διστακτικός:


Το αξίας 6 δισεκατομμυρίων δολλαρίων εργοστάσιο παραγωγής πλαστικού της Chevron Phillips Chemical’s προβάλλει στον ορίζοντα στο Sweeny του Τέξας. Τα στελέχη της εταιρείας λέει ότι διαβλέπουν ένα λαμπρό μέλλον για τα προϊόντα τους, καθώς η ζήτηση για πλαστικό συνεχίζει να αυξάνεται.
Laura Sullivan/NPR

«Η ανακύκλωση πρέπει να γίνει πιο αποτελεσματική, πιο οικονομική», λέει. «Πρέπει να κάνουμε καλύτερη δουλειά, να συλλέγουμε τα σκουπίδια, να τα διαχωρίζουμε. Αυτό χρειάζεται τεράστια προσπάθεια».

Η πλήρης ανακύκλωση είναι το μήνυμα  της βιομηχανίας επίσης, λέει ο Steve Russell, ο πρόσφατος εκπρόσωπος της βιομηχανίας.

«Η πλήρης ανακύκλωση είναι επιτακτική, και πρέπει να τα καταφέρουμε», λέει. «Κατανοώ ότι υπάρχει αμφιβολία και κυνισμός. Αυτά θα συνεχίσουν να υπάρχουν. Αλλά ξανακοιτάξτε το. Είμαστε εκεί».

Οι Larry Thomas, Lew Freeman και Ron Liesemer, πρώην βιομηχανικά στελέχη, βοήθησαν τις εταιρείες πετρελαίου να αντιμετωπίσουν την πρώτη κρίση του πλαστικού κάνοντας τον κόσμο να πιστεύει κάτι το οποίο η βιομηχανία γνώριζε τότε ότι δεν αλήθευε: Ότι το μεγαλύτερο μέρος του πλαστικού μπορούσε να ανακυκλωθεί και θα ανακυκλωνόταν.

Ο Russell λέει ότι αυτή τη φορά τα πράγματα θα είναι διαφορετικά.

«Δεν μπορούσε να ανακυκλωθεί επειδή το σύστημα δεν είχε αρκετά καλές προδιαγραφές», λέει. «Δεν είχαμε επενδύσει στην ικανότητα για διαλογή και δεν υπήρχαν σημάδια στην αγορά ότι οι εταιρείες ήταν πρόθυμες να την αγοράσουν, και σήμερα υπάρχουν και τα δύο».

Αλλά το πλαστικό σήμερα είναι ακόμη δυσκολότερο από ποτέ να διαχωριστεί:  Υπάρχουν περισσότερα είδη πλαστικού, είναι φθηνότερο να παράγεται πλαστικό από το πετρέλαιο παρά από σκουπίδι πλαστικού, και υπάρχει σε πολύ μεγαλύτερο βαθμό από ό,τι 30 χρόνια πριν.

Κατά τα 30 αυτά χρόνια, οι εταιρείες πετρελαίου και πλαστικού έβγαλαν δισεκατομμύρια δολλάρια καθώς το κοινό κατανάλωνε όλο και μεγαλύτερες ποσότητες πλαστικού.

Ο Russell δεν αμφισβητεί κάτι τέτοιο.

«Κατά το διάστημα εκείνο, τα μέλη μας επένδυσαν στην ανάπτυξη τεχνολογιών που μας έφερε στο σημείο όπου βρισκόμαστε σήμερα», λέει. «Θα γίνουμε ικανοί να φτιάχνουμε όλο το νέο πλαστικό από τα υφιστάμενα αστικά στερεά απόβλητα πλαστικού».

Πρόσφατα, μια ομάδα προώθησης της βιομηχανίας χρηματοδοτούμενη από τις μεγαλύτερες πανεθνικά εταιρείες πλαστικού και πλαστικού, ξεκίνησε την πιο ακριβή προσπάθεια ώς τώρα για να προωθήσει την ανακύκλωση και καθαρισμό του πλαστικού σκουπιδιού. Υπάρχει ακόμη και καινούργια διαφήμιση.


Καινούργια πλαστικά μπουκάλια εξέρχονται από τη γραμμή σε μια μονάδα παραγωγής πλαστικού στη Μέρυλαντ. Η παραγωγή πλαστικού αναμένεται ότι θα τριπλασιαστεί έως το 2050.
Laura Sullivan/NPR

«Διαθέτουμε τους ανθρώπους που μπορούν να αλλάξουν τον κόσμο», λέει υπό τον ήχο μουσικής με αυξανόμενη ένταση καθώς άνθρωποι μαζεύουν τα πλαστικά σκουπίδια και καθώς τα μπουκάλια ταξινομούνται σε κέντρο ανακύκλωσης.

«Déjà vu ξανά», λέει, όταν η διαφήμιση τελειώνει. «Είναι ο ίδιος τρόπος σκέψης που υπήρχε τη δεκαετία του 1990. Δεν νομίζω ότι αυτού του είδους η διαφήμιση βοηθά καθόλου».

Ο Larry Thomas λέει τα ίδια.

«Δεν πιστεύω ότι κάτι άλλαξε», λέει ο Thomas. «Φαίνεται εντελώς το ίδιο».

Αυτόν τον καιρό ο Thomas ποδηλατεί στην παραλία, λέει ότι περνά πολλές ώρες σκεφτόμενος για τους ωκεανούς και τι θα συμβεί σ’  αυτούς σε 20 με 50 χρόνια, πολύ μετά αφότου θα έχει πεθάνει.

Καθώς σκέφτεται τα χρόνια τα οποία ξόδεψε σε δωμάτια συναντήσεων με υψηλόβαθμα στελέχη εταιρειών πετρελαίου και πλαστικού, αυτό που περνά από τη σκέψη του είναι κάτι που λέει ότι ίσως θα έπρεπε να είναι προφανές εξαρχής.

Λέει ότι αυτό που είδε ήταν μια βιομηχανία που δεν ήθελε να λειτουργήσει η ανακύκλωση. Γιατί εάν η δουλειά είναι να πουλάς όσο περισσότερο πετρέλαιο μπορείς, τότε οποιαδήποτε ποσότητα ανακυκλωμένου πλαστικού συνιστά ανταγωνισμό.

«Ξέρεις, δεν ενδιαφέρονταν πραγματικά να επενδύσουν χρήματα ή κόπο για την ανακύκλωση, γιατί ήθελαν να πωλούν παρθένο υλικό», λέει ο Thomas. «Κανείς ο οποίος παράγει ένα παρθένο προϊόν δεν θέλει κάτι να έρθει και να το αντικαταστήσει. Η παραγωγή καινούργιου υλικού, αυτό είναι η δουλειά τους».

Πράγματι, οι αναλυτές τώρα αναμένουν ότι η παραγωγή πλαστικού θα τριπλασιαστεί ώς το 2050.

Η Cat Schuknecht συνεισέφερε στο ρεπορτάζ αυτό.»

Πηγή φωτογραφιών: npr.org

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s